استاندارد‌های دوگانه آمریکا عامل تضعیف اعتبار گفتمان حقوق بشر

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، بابک نگاهداری، رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی به مناسبت هفته بازخوانی و افشای حقوق بشر آمریکایی، با اشاره به جنایات اخیر آمریکا در جریان جنگ رمضان تأکید کرد: آنچه در این جنگ رخ داد، بار دیگر ماهیت واقعی سیاست‌های ایالات متحده را آشکار ساخت و نشان داد کشوری که خود را مدافع حقوق بشر معرفی می‌کند، در عمل یکی از مهم‌ترین ناقضان این حقوق در سطح جهان است. حمله به مدرسه میناب، استفاده از موشک‌های خوشه‌ای در لامرد، بمباران مراکز درمانی، علمی و مناطق مسکونی و هدف قرار دادن غیرنظامیان تنها بخشی از اقداماتی است که آشکارا با اصول حقوق بین‌الملل بشردوستانه و قواعد پذیرفته‌شده حقوق بشر در تعارض قرار دارد.

 

وی افزود: مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی طی سال‌های گذشته با اتکا به اسناد معتبر بین‌المللی، گزارش‌های رسمی نهاد‌های حقوق بشری و حتی منابع منتشر شده در داخل ایالات متحده، تلاش کرده است تصویری مستند، واقع‌بینانه و مبتنی بر شواهد از وضعیت حقوق بشر در آمریکا و آثار سیاست‌های این کشور در عرصه بین‌المللی ارائه کند. مرکز پژوهش‌های مجلس از نیمه دوم دهه ۹۰ بنا به توصیه شهید علی لاریجانی، رئیس وقت مجلس، انتشار گزارش‌های سالانه «نقض حقوق بشر از سوی ایالات متحده آمریکا» را در دستور کار قرار داد که این روند همچنان ادامه دارد.

 

رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس گفت: وجه تمایز این گزارش‌ها آن است که بر پایه رویکرد‌های سیاسی یا تبلیغاتی تنظیم نشده، بلکه با اتکا به اسناد معتبر، گزارش‌های رسمی، منابع آمریکایی، مطالعات پژوهشی و گزارش‌های نهاد‌های بین‌المللی حقوق بشری تهیه شده است. هدف اصلی این گزارش‌ها ارائه تصویری دقیق و مستند از وضعیت حقوق بشر در آمریکا و تبیین فاصله میان ادعا‌های حقوق بشری این کشور با عملکرد واقعی آن است. در این گزارش‌ها وضعیت حقوق بشر در داخل آمریکا و همچنین پیامد‌های انسانی سیاست‌های خارجی و مداخلات بین‌المللی این کشور به‌صورت جامع مورد بررسی قرار گرفته است و موضوعاتی همچون تبعیض نژادی، نقض حقوق اقلیت‌ها، مهاجران، زنان و کودکان، عملکرد ضعیف نظام قضایی، خشونت پلیس و آثار ضد حقوق بشری سیاست‌های مداخله‌جویانه آمریکا از مهم‌ترین محور‌های این گزارش‌ها به شمار می‌رود.

 

وی با اشاره به مهم‌ترین یافته‌های گزارش‌های سالانه نقض حقوق بشر توسط آمریکا تصریح کرد: بررسی‌های مرکز پژوهش‌های مجلس نشان می‌دهد که نقض حقوق بشر از سوی آمریکا صرفاً به سیاست خارجی این کشور محدود نیست، بلکه در داخل مرز‌های آن نیز ابعاد گسترده و ساختاری دارد. تبعیض نژادی همچنان یکی از مهم‌ترین چالش‌های جامعه آمریکا محسوب می‌شود و اقلیت‌های نژادی، قومی و مذهبی در حوزه‌هایی مانند اشتغال، آموزش، خدمات عمومی، فرصت‌های اقتصادی و بهره‌مندی از حقوق اجتماعی با تبعیض‌های مستمر مواجه هستند. علاوه بر این، گسترش شکاف‌های اقتصادی و اجتماعی، نابرابری در دسترسی به فرصت‌ها و استمرار سیاست‌هایی که به تعمیق فاصله‌های طبقاتی منجر می‌شود نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از شهروندان آمریکایی از برخورداری برابر از حقوق و آزادی‌های اساسی محروم هستند.

 

نگاهداری با اشاره به وضعیت نظام عدالت کیفری آمریکا گفت: یکی دیگر از محور‌های مهم این گزارش‌ها بررسی عملکرد نظام قضایی و نیرو‌های پلیس است. مستندات موجود حاکی از آن است که تبعیض در فرآیند‌های قضایی و انتظامی همچنان یکی از چالش‌های جدی این کشور به شمار می‌رود و اقلیت‌های نژادی بیش از سایر گروه‌های اجتماعی در معرض خشونت، برخورد‌های سخت‌گیرانه و نقض حقوق شهروندی قرار دارند. همچنین گزارش‌های متعدد از سوءرفتار با زندانیان، استفاده نامتناسب از زور و رفتار‌های مغایر با کرامت انسانی بیانگر آن است که نظام عدالت کیفری آمریکا، علی‌رغم ادعا‌های فراوان درباره حاکمیت قانون، با مشکلات ساختاری و تبعیض‌آمیز روبه‌رو است.

 

وی با اشاره به سایر ابعاد نقض حقوق بشر در آمریکا افزود: وضعیت زنان، کودکان و مهاجران نیز از دیگر محور‌های مهم این گزارش‌هاست. استمرار تبعیض علیه زنان، چالش‌های موجود در دسترسی برابر به خدمات درمانی و حمایتی، نگرانی‌ها درباره وضعیت حقوق کودکان و همچنین سیاست‌های سخت‌گیرانه و محدودکننده در قبال پناهجویان و مهاجران از موضوعاتی است که همواره مورد انتقاد نهاد‌های بین‌المللی حقوق بشری قرار داشته و با تعهدات بین‌المللی آمریکا در این حوزه همخوانی ندارد. یافته‌های مرکز پژوهش‌های مجلس نشان می‌دهد که سیاست خارجی ایالات متحده همچنان بر مداخله‌گری نظامی، استفاده از قدرت سخت و حمایت از درگیری‌های مسلحانه در مناطق مختلف جهان استوار است.

 

رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس گفت:  این رویکرد در بسیاری از موارد به گسترش ناامنی، تشدید بحران‌های انسانی، افزایش آوارگی و نقض گسترده حقوق غیرنظامیان انجامیده است. بررسی‌ها همچنین بیانگر آن است که بخش قابل توجهی از بحران‌های انسانی معاصر به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم با مداخلات نظامی و سیاست‌های خارجی آمریکا ارتباط دارد و استمرار این رویکرد با اصول بنیادین حقوق بین‌الملل و حقوق بشر در تعارض آشکار است.

 

وی با تأکید بر افزایش موارد و مصادیق نقض حقوق بشر توسط آمریکا از زمان روی کار آمدن مجدد ترامپ خاطرنشان کرد: مقابله با این روند مستلزم همکاری و عزم جدی دولت‌ها، سازمان‌های بین‌المللی، نهاد‌های علمی و جامعه مدنی است. افزایش فشار‌های حقوقی و سیاسی بر آمریکا از طریق سازوکار‌های بین‌المللی، تقویت فعالیت‌های پژوهشی و رسانه‌ای برای آگاهی‌بخشی افکار عمومی، حمایت از مستندسازی موارد نقض حقوق بشر و پیگیری اجرای دقیق قانون مقابله با نقض حقوق بشر و اقدامات ماجراجویانه و تروریستی آمریکا در منطقه از مهم‌ترین اقداماتی است که باید در دستور کار قرار گیرد. مرکز پژوهش‌ها همچنان با انتشار گزارش‌های مستند و مبتنی بر منابع معتبر مسیر تبیین واقعیت‌های حقوق بشری را ادامه خواهد داد و تلاش می‌کند با بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و حقوقی زمینه مطالبه پاسخگویی ایالات متحده در برابر افکار عمومی و نهاد‌های بین‌المللی را فراهم سازد.